Jeżeli chcesz porozmawiać o estońskim CIT, zapraszamy do naszej zamkniętej grupy na Facebooku:
Stowarzyszenie Podatników Estońskiego CIT.
Darowizny dokonywane przez spółkę budzą szczególne wątpliwości w estońskim CIT. W zależności od okoliczności mogą one zostać zakwalifikowane jako ukryte zyski (czyli świadczenia na rzecz właścicieli lub podmiotów z nimi powiązanych) albo jako wydatki niezwiązane z działalnością gospodarczą (gdy obdarowanym jest podmiot niepowiązany). W obydwu przypadkach owe darowizny podlegają opodatkowaniu ryczałtem, ale różni się ich charakter prawny. Co istotne, darowizny nie są z definicji zabronione – jeśli mają związek z działalnością gospodarczą spółki (np. w ramach CSR lub promocji marki), mogą nie stanowić podstawy opodatkowania. Jednak darowizny o charakterze konsumpcyjnym, dobrowolnym, niezwiązane bezpośrednio z przychodami firmy, zwykle zostaną opodatkowane w CIT estońskim.
Poniżej analiza przypadków różnych darowizn
1. Darowizna dla udziałowca lub podmiotu powiązanego
Jeżeli spółka przekaże darowiznę swojemu właścicielowi (udziałowcowi) lub podmiotowi z nim powiązanemu, organ podatkowy potraktuje to jako ukryty zysk – wypłatę zysku poza oficjalną dywidendą. Taki transfer podlega opodatkowaniu ryczałtem, analogicznie do dywidendy, w momencie dokonania darowizny. Przykład: spółka daruje wspólnikowi samochód lub znaczną kwotę pieniędzy – to klasyczny ukryty zysk (świadczenie na rzecz właściciela) i podlega łącznie opodatkowaniu CIT estońskim oraz (docelowo) PIT od dywidendy po stronie obdarowanego wspólnika. Należy pamiętać, że katalog ukrytych zysków w ustawie o CIT jest otwarty, ale explicite wymienia m.in. darowizny dla wspólników.
2. Darowizna dla podmiotu niepowiązanego (np. pracownika lub obcej fundacji)
Taka sytuacja nie może być zakwalifikowana jako ukryty zysk, bo nie spełnia kryterium beneficjenta powiązanego z właścicielem spółki. Nie oznacza to jednak braku podatku, przeciwnie, darowizna na rzecz np. pracownika niezwiązanego rodzinnie z właścicielem spółki zostanie najpewniej uznana za wydatek niezwiązany z działalnością gospodarczą spółki. Innymi słowy, organ podatkowy uzna, że to transfer majątku spółki bez ekwiwalentu, poza potrzebami biznesowymi, więc stanowi dochód do opodatkowania CIT estońskim jako wydatek niezwiązany z działalnością gospodarczą. W efekcie spółka na estońskim CIT zapłaci od wartości darowizny 10% lub 20% ryczałtu. Wydatki niezwiązane domykają bowiem system – wszystko, co nie podpada pod ukryte zyski (świadczenia dla właścicieli), a jest nieodpłatnym transferem może zostać uznane za opodatkowane jako wydatek niezwiązany z działalnością gospodarczą. Na przykład: spółka daje drogi prezent (darowiznę) pracownikowi – kwota darowizny stanowi podstawę opodatkowania CIT estońskim jako wydatek niezwiązany (bo nie miała bezpośredniego związku z działalnością, była dobrowolna).
3. Skutki podatkowe poza podatkiem CIT
Warto pamiętać, że darowizny mogą generować skutki w innych podatkach. Obdarowany pracownik może musieć zapłacić PIT od otrzymanego nieodpłatnego świadczenia (chyba, że byłoby zwolnienie). Jeżeli obdarowany nie jest pracownikiem lub członkiem rodziny właściciela, może wchodzić w grę podatek od spadków i darowizn, często w wysokiej stawce 20% (dla tzw. grupy III, osoby obce). Całkowite koszty podatkowe darowizny mogą być bardzo dotkliwe, gdyż spółka płaci CIT estoński (10/20%), a obdarowany np. PIT lub podatek od darowizn (20%). Nie ma tu żadnych preferencji podatkowych, w przeciwieństwie do wypłaty dywidendy w CIT estońskim (gdzie udziałowiec korzysta z pomniejszenia podatku PIT o podatek CIT). Dlatego darowizny z perspektywy właściciela są znacznie mniej opłacalne niż tradycyjna dywidenda w estońskim CIT.
4. Darowizny a działalność gospodarcza (CSR a koszty reklamowe)
Jeżeli darowizna jest powiązana z działalnością spółki, może bronić stanowiska o braku opodatkowaniu CIT. Przykładowo, darowizny na cele charytatywne lub społeczne w ramach CSR bywają prezentowane jako budowanie wizerunku spółki, a więc pośrednio wspierające jej biznes. Jednak organy podatkowe często podchodzą do tematu ostrożnie – jeżeli nie widzą bezpośredniego związku z przychodem, uznają wydatek za niezwiązany z działalnością gospodarczą. W jednej z interpretacji organ podatkowy stwierdził, że finansowanie akcji sadzenia drzew w Afryce przez polską spółkę e-commerce nie przekłada się na jej lokalną działalność, więc jest wydatkiem niezwiązanym (pomimo argumentów o budowaniu marki i odróżnianiu się od konkurencji). Pokazuje to, że linia interpretacyjna organów podatkowych jest restrykcyjna – nawet działania z zakresu społecznej odpowiedzialności biznesu, jeśli nie dotyczą bezpośrednio otoczenia spółki, mogą zostać opodatkowane. Z drugiej strony, przekazanie np. swoich produktów na cele charytatywne (co może promować markę) da się bronić jako powiązane z działalnością, chociaż tu wchodzą już w rachubę niuanse. Przykład spółki z branży e-commerce, która angażuje się w akcję ekologiczną. Za każde sprzedane 100 produktów funduje posadzenie jednego drzewa w Afryce. Koszt tej akcji traktuje jako element wynagrodzenia kontraktowego partnera (organizacji sadzącej drzewa). Spółka argumentuje, że to element budowania wizerunku marki proekologicznej, co przyciąga klientów i zwiększa sprzedaż. Organ podatkowy jednak uznał, że sadzenie drzew na innym kontynencie nie wpływa na lokalną społeczność ani warunki prowadzenia biznesu w Polsce, więc wydatek ma charakter dobrowolnej darowizny niezwiązanej z działalnością gospodarczą spółki i musi zostać opodatkowany. Nie do końca można zgodzić się z taką argumentacją organu podatkowego, ponieważ wizerunek proekologiczny może przekładać się na przychody, nawet jeśli nie wprost – niemniej oficjalna wykładnia organu podatkowego była w tym przypadku niekorzystna dla podatnika.
Wnioski i rekomendacje
1. Ostrożnie z darowiznami na rzecz właścicieli – są traktowane jak ukryte zyski, czyli zamiast darować majątek udziałowcowi, lepiej wypłacić go oficjalnie, aby skorzystał z pomniejszenia PIT dywidendowego o 70% lub 90%);
2. Darowizny dla innych podmiotów (pracowników, fundacji, instytucji) spółka powinna planować ze świadomością, że organ podatkowy prawdopodobnie uzna je za wydatki niezwiązane z działalnością i opodatkuje ryczałtem;
3. CSR i darowizny marketingowe – jeżeli celem jest promocja spółki lub jej wartości, warto dobrze udokumentować związek z działalnością gospodarczą (np. raporty marketingowe pokazujące wpływ akcji na rozpoznawalność marki, lojalność klientów, itp.). Może to pomóc bronić stanowisko, że dana darowizna służy jednak osiąganiu przychodów, a więc nie powinna być opodatkowana. Niestety, praktyka pokazuje, że organy podatkowe często kwestionują takie podejście, zwłaszcza gdy beneficjent nie ma oczywistego związku z rynkiem firmy;
4. W przypadku chęci wsparcia pracownika lub innej osoby, należy rozważyć alternatywy – np. bonus pieniężny dla pracownika (podlegający PIT, ale już nie estońskiemu CIT po stronie spółki, bowiem to wydatek uzasadniony biznesowo), albo świadczenia rzeczowe w ramach działalności (reklamowe). Darowizna to z punktu widzenia estońskiego CIT najdroższa podatkowo forma rozdysponowania zysków, bo nie korzysta z żadnych preferencji i generuje podwójne opodatkowanie (CIT estoński dla spółki darczyńcy oraz PIT albo podatek od spadków i darowizn dla obdarowanego).
Głos Stowarzyszenia Podatników Estońskiego CIT
Darowizny w estońskim CIT należy traktować z dużą uwagą. Gdy beneficjentem jest właściciel lub jego bliscy/powiązani – organ podatkowy uzna to za ukryty zysk i opodatkuje jak „quasi-dywidendę”. Gdy obdarowanym jest podmiot obcy – spółka i tak zapłaci podatek, jako że darowizna będzie wydatkiem niezwiązanym z działalnością gospodarczą. Wyłącznie darowizny mające wyraźne uzasadnienie biznesowe (np. marketing, budowanie marki, obowiązki społeczne lokalne) mają szansę na zwolnienie z takiej kwalifikacji – lecz wymagają solidnej argumentacji i wciąż wiążą się z ryzykiem sporu z organem podatkowym. W razie wątpliwości korzystniej jest poszukać innych rozwiązań (jak umowy sponsoringu, premie pracownicze, wydatki reklamowe), które osiągną podobny cel, a nie będą traktowane jako darowizna. Model estoński nie zabrania filantropii, jednak czasem każe za nią dodatkowo płacić podatki, dlatego każdą planowaną darowiznę warto przeanalizować zawczasu pod kątem podatkowym.
Jeżeli potrzebujesz konsultacji podatkowej w zakresie estońskiego CIT spójrz tutaj:
Zachęcamy również do obserwowania naszego Facebooka, gdzie prezentujemy na bieżąco aktualne i najciekawsze aspekty prawa podatkowego i nie tylko – LINK
Oraz do dołączenia do grupy dyskusyjnej na temat CITu Estońskiego, gdzie odpowiedzi udzielają specjaliści z Stowarzyszenia Podatników Estońskiego CIT – LINK
W celu uzyskania szczegółowych informacji dotyczących oferty POROZMAWIAJMY O PODATKACH prosimy o kontakt z kancelaria poprzez:
- tel.: +48 534 312 775,
- e-mail: kancelaria@porozmawiajmyopodatkach.pl,
- skorzystanie z formularza kontaktowego.
Administracja naszej kancelarii w sposób zindywidualizowany określi zakres merytoryczny przedstawionej sprawy oraz złoży propozycję współpracy w przedmiotowym zakresie.
