Jeżeli chcesz porozmawiać o estońskim CIT, zapraszamy do naszej zamkniętej grupy na Facebooku:
Stowarzyszenie Podatników Estońskiego CIT.
Pojęcie dochodu z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych zostało wprowadzone do ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w związku z ryczałtem od dochodów spółek, czyli tzw. estońskim CIT. Zgodnie z art. 28m ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT, opodatkowaniu podlega dochód odpowiadający wartości przychodów i kosztów, które zgodnie z przepisami o rachunkowości powinny zostać zarachowane w danym roku podatkowym, a które nie zostały uwzględnione w zysku (stracie) netto.
Jak to wyjaśniono w Przewodniku do ryczałtu od dochodów spółek, dochód ten powstaje w sytuacji, w której podatnik pomija w prowadzonych księgach rachunkowych operacje gospodarcze, mimo obowiązku ich ujęcia. Jeśli jednak brak ujęcia wynika z reguł rachunkowości i nie nosi cech pominięcia czy błędu, nie może być mowy o powstaniu tego typu dochodu. Kluczowe znaczenie ma więc sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych oraz zgodność z przepisami ustawy o rachunkowości, w szczególności z jej art. 54 o treści:
1. Jeżeli po sporządzeniu rocznego sprawozdania finansowego, a przed jego zatwierdzeniem, jednostka otrzymała informacje o zdarzeniach, które mają istotny wpływ na to sprawozdanie finansowe, lub powodujących, że założenie kontynuowania działalności przez jednostkę nie jest uzasadnione, powinna ona odpowiednio zmienić to sprawozdanie, dokonując jednocześnie odpowiednich zapisów w księgach rachunkowych roku obrotowego, którego sprawozdanie finansowe dotyczy, oraz powiadomić biegłego rewidenta, który sprawozdanie to bada lub zbadał. Jeżeli zdarzenia, które nastąpiły po dniu bilansowym, nie powodują zmiany stanu istniejącego na dzień bilansowy, to odpowiednie wyjaśnienia zamieszcza się w informacji dodatkowej.
2. Jeżeli jednostka otrzymała informacje o zdarzeniach, o których mowa w ust. 1, po zatwierdzeniu rocznego sprawozdania finansowego, to ich skutki ujmuje w księgach rachunkowych roku obrotowego, w którym informacje te otrzymała.
3. Jeżeli w danym roku obrotowym lub przed zatwierdzeniem sprawozdania finansowego za ten rok obrotowy jednostka stwierdziła popełnienie w poprzednich latach obrotowych błędu, w następstwie którego nie można uznać sprawozdania finansowego za rok lub lata poprzednie za spełniające wymagania określone w art. 4 ust. 1, to kwotę korekty spowodowanej usunięciem tego błędu odnosi się na kapitał (fundusz) własny i wykazuje jako „zysk (strata) z lat ubiegłych”.
Na tym tle analizie poddano sytuację spółki działającej na rynku bilansującym energii elektrycznej, która od dnia 1 stycznia 2024 r. planuje rozpoczęcie opodatkowania estońskim CIT. Spółka rozlicza dostawy energii w trybie przewidzianym przez Instrukcje Ruchu i Eksploatacji Sieci, co wiąże się z koniecznością dokonywania korekt rozliczeń w okresach m+2, m+4 oraz m+15 miesięcy. W polityce rachunkowości spółki przyjęto, że korekty ujmuje się zależnie od momentu ich otrzymania i wartości – przed sporządzeniem sprawozdania finansowego odnoszone są do okresu, którego dotyczą, natomiast po jego sporządzeniu i przed zatwierdzeniem – zależnie od progu istotności. Po zatwierdzeniu sprawozdania korekty są ujmowane wyłącznie w bieżącym roku obrotowym. Taki sposób postępowania jest wprost zgodny z art. 54 ustawy o rachunkowości.
Spółka zwróciła się z zapytaniem, czy w trzech wskazanych przypadkach powstanie dochód z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych. Po pierwsze, gdy faktura korygująca zostanie wystawiona w trakcie opodatkowania estońskim CIT, a dotyczy okresu również objętego tym modelem. Po drugie, gdy faktura zostanie wystawiona po zakończeniu opodatkowania ryczałtem, ale dotyczy okresu, w którym podatnik stosował estoński CIT. Po trzecie, gdy faktura zostanie wystawiona już po przejściu na estoński CIT, lecz dotyczy okresu sprzed rozpoczęcia opodatkowania tym ryczałtem.
W każdym z tych przypadków Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej potwierdził, że dochód z nieujawnionych operacji gospodarczych nie powstaje (por. interpretacja indywidualna z dnia 23 lutego 2024 r. znak 0114-KDIP2-2.4010.695.2023.1.AP).
W uzasadnieniu organ interpretacyjny wskazał, że opodatkowaniu podlegają wyłącznie operacje pominięte mimo obowiązku ich ujęcia, zaś sama korekta wynikająca z późniejszych rozliczeń rynku bilansującego nie spełnia tej przesłanki. Organ uznał, że „w przedstawionej sprawie nie występuje sytuacja, w której doszło do pominięcia zdarzeń pomimo obowiązku ich wykazania w księgach rachunkowych. Spółka dokonuje ujęcia wszystkich zdarzeń gospodarczych na bieżąco. Późniejsza korekta przychodów i kosztów wynika z ustalonych rozliczeń na rynku bilansującym i dotyczy późniejszych zdarzeń”. Co więcej, w odniesieniu do faktur dotyczących okresu sprzed rozpoczęcia opodatkowania estońskim CIT organ jednoznacznie stwierdził, że art. 28m ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT znajduje zastosowanie wyłącznie do operacji gospodarczych zrealizowanych już w okresie ryczałtu, cyt. „przepis ten dotyczy pominiętych operacji gospodarczych zrealizowanych w okresie, w którym podatnik korzysta z opodatkowania ryczałtem od dochodów spółek”.
Głos Stowarzyszenia Podatników Estońskiego CIT
Stanowisko organu interpretacyjnego ma znaczenie dla praktyki stosowania art. 28m ust. 1 pkt 6 ustawy o CIT, zwłaszcza w sektorach, w których korekty rozliczeń są naturalną i systemową częścią działalności, tak jak ma to miejsce na rynku bilansującym energii elektrycznej. Organ zauważa, że „brak wykazania przychodów bądź kosztów w danym roku obrotowym, który wynika ze stosowanych przez spółkę reguł bilansowych opartych na ustawie o rachunkowości, nie może generować dochodu opodatkowanego estońskim CIT”. Zatem, dopóki korekty są dokonywane zgodnie z przepisami ustawy o rachunkowości oraz przyjętą przez spółkę polityką rachunkowości, ich ujęcie – nawet jeśli następuje z opóźnieniem – nie skutkuje powstaniem dochodu z tytułu nieujawnionych operacji gospodarczych.
Jeżeli potrzebujesz konsultacji podatkowej w zakresie estońskiego CIT spójrz tutaj:
Zachęcamy również do obserwowania naszego Facebooka, gdzie prezentujemy na bieżąco aktualne i najciekawsze aspekty prawa podatkowego i nie tylko – LINK
Oraz do dołączenia do grupy dyskusyjnej na temat CITu Estońskiego, gdzie odpowiedzi udzielają specjaliści z Stowarzyszenia Podatników Estońskiego CIT – LINK
W celu uzyskania szczegółowych informacji dotyczących oferty POROZMAWIAJMY O PODATKACH prosimy o kontakt z kancelaria poprzez:
- tel.: +48 534 312 775,
- e-mail: kancelaria@porozmawiajmyopodatkach.pl,
- skorzystanie z formularza kontaktowego.
Administracja naszej kancelarii w sposób zindywidualizowany określi zakres merytoryczny przedstawionej sprawy oraz złoży propozycję współpracy w przedmiotowym zakresie.
